Επιστρέφει Ο Λύγκος Στην Καλλιέργεια Του Βαμβακιού

Ο λύγκος είναι ένα έντομο που τα τελευταία χρόνια έχει δημιουργήσει εκτεταμένα προβλήματα στην καλλιέργεια του βαμβακιού στην Ελλάδα. Πολλές φορές δεν λαμβάνεται υπόψη η σοβαρότητα της ζημιάς με αποτέλεσμα η προσβολή αυτή να οδηγεί σε μεγάλη μείωση της παραγωγής.

Από τα τέλη Ιούνη και μετά, οι βαμβακοπαραγωγοί θα πρέπει κατά τις επισκέψεις στα χωράφια τους, να δίνουν ιδιαίτερη σημασία για τον εντοπισμό προσβολών από τον λύγκο.

Το έντομο αυτό έχει τρεις με τέσσερις γενιές το χρόνο και διαχειμάζει ως ενήλικο τόσο σε αυτοφυή βλάστηση όσο και σε υπολείμματα της καλλιέργειας. Προσβάλλει την καλλιέργεια του βαμβακιού από το στάδιο της δημιουργίας των πρώτων χτενιών ως και τον σχηματισμό των καρδιών. Τα ακμαία του λύγκου τρυπούν τα μικρά χτένια και προσβάλλουν τους ανθήρες και άλλους ιστούς με αποτέλεσμα αυτά να συρρικνώνονται, να γίνονται κάστανα και τελικά να πέφτουν.

Στο χωράφι στο οποίο υπάρχει εκτεταμένη προσβολή, περπατώντας ανάμεσα στις γραμμές φύτευσης,  βλέπουμε τα μικρά χτενάκια πεσμένα στο έδαφος κατά ομάδες. Εδώ θα πρέπει να αναφέρουμε ότι παρόμοιο αποτέλεσμα παρατηρείται στα βαμβακόφυτα όταν αυτά είναι στρεσαρισμένα είτε από έλλειψη  υγρασίας είτε από κακή λίπανση και σε κάποιες περιπτώσεις όταν το φυτό έχει καρποφορήσει υπερβολικά οπότε στην περίπτωση αυτή αποβάλλει κάποια από αυτά μόνο του, διότι δεν μπορεί να τα θρέψει όλα. Στην περίπτωση αυτή όμως τα χτενάκια δεν φέρουν τους τραυματισμούς που έχει δημιουργήσει το έντομο οπότε δεν θα πρέπει να συγχέουμε  τις δύο περιπτώσεις. Στα μεγαλύτερα χτένια η ζημιά γίνεται στους ανθήρες στο στύλο και το στίγμα.

Σε κάποιες περιπτώσεις ο λύκος τρέφεται και με τα ακραία μεριστώματα του φυτού δημιουργώντας έτσι πρόβλημα στην ανάπτυξη του (φυτά θαμνώδη). Τα φυτά που χάνουν μεγάλο αριθμό καρποφόρων οργάνων συνήθως παρουσιάζουν πολύ μεγάλη βλαστική ανάπτυξη με αποτέλεσμα την οψίμηση της καλλιέργειας και την φτωχή καρποφορία. Θεωρείτε σχεδόν βέβαιο ότι τα φυτά αυτά στην συνέχεια είναι πολύ επιρρεπή σε προσβολές πράσινου σκουληκιού καθώς ξαναδημιουργούν νέα χτένια προς αντικατάσταση των προσβεβλημένων τα οποία όμως είναι όψιμα και με αργή εξέλιξη. Έτσι οι επιβλαβείς γενιές του πράσινου τα βρίσκουν σε στάδιο που είναι εύκολο να τα καταστρέψουν. Επίσης η έντονη βλάστηση όταν συνδυάζεται με την υγρασία του ποτίσματος, δημιουργεί το κατάλληλο περιβάλλον για τα έντομα αυτά, να ωοτοκήσουν εκεί, δημιουργώντας έτσι μεγάλους πληθυσμούς από προνύμφες.

Ο λύγκος πολλές φορές έρχεται στο βαμβάκι από γειτονικές καλλιέργειες μηδικής, πατάτας, ζαχαρότευτλου, αλλά και από διάφορα άλλα ζιζάνια ξενιστές τα οποία βρίσκονται στο ίδιο χωράφι. Η μεγάλη στρεμματική αύξηση της καλλιέργειες της μηδικής στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια σίγουρα έχει παίξει κάποιο ρόλο στην ανάπτυξη των πληθυσμών του λύγκου.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν τα ζιζάνια που βρίσκονται σε γειτονικούς αγρούς αρχίζουν να ξεραίνονται. Επίσης ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται μετά από κάθε κοπή της καλλιέργειας της μηδικής όπου και στην περίπτωση αυτή οι πληθυσμοί του λύκου μεταναστεύουν προς τα γειτονικά χωράφια.

Συστήνεται κατά την κοπή της μηδικής να αφήνουμε κάποιες λωρίδες κατά μήκος των συνόρων, ώστε τα ακμαία έντομα του λύκου να παραμένουν εκεί και να μην μεταφέρονται μαζικά στην διπλανή καλλιέργεια δημιουργώντας σοβαρά προβλήματα. Επίσης μπορούμε να κόβουμε την μηδική κλιμακωτά ώστε στο ένα τμήμα της, να διατηρηθεί το ευνοϊκό περιβάλλον για το έντομο. Επίσης επιβάλλεται η απομάκρυνση των ζιζανίων ξενιστών του εντόμου από τον αγρό πριν ο λύγκος προλάβει να φτάσει στο στάδιο του ακμαίου. Κατά περίπτωση και αν εντοπισθεί μεγάλος πληθυσμός ακμαίων, μπορεί να γίνει χρήση εντομοκτόνου πριν από την απομάκρυνση των ζιζανίων.

Συστήνεται στους βαμβακοκαλλιεργητές στην φάση αυτή να επισκέπτονται συχνά τους αγρούς τους και να περπατούν κατά μήκος των γραμμών σε τέσσερα – πέντε σημεία του αγροτεμαχίου ώστε να εντοπίζονται τυχόν προσβολές. Η κρίσιμη περίοδος αρχίζει από τις 20 Ιουνίου και φτάνει ως τα τέλη Ιουλίου.

Για την καταπολέμηση προτείνουμε το παρακάτω :

Όταν εντοπίζουν χτενάκια να βρίσκονται πεσμένα στο έδαφος και σε αριθμό που να δημιουργεί ανησυχία θα πρέπει να ζητούν την βοήθεια του γεωπόνου τους, ώστε να βγάλουν την απόφαση για το αν χρειάζεται χημική επέμβαση. Η ανάγκη για χημική επέμβαση στο βαμβάκι πρέπει να εκτιμάται προσεκτικά και σε επίπεδο κάθε χωραφιού ξεχωριστά, καθώς οι ψεκασμοί είναι δυνατόν να οδηγήσουν σε δευτερογενείς εξάρσεις τετράνυχου, αφίδων ή άλλων εντομολογικών εχθρών. Αυτό συμβαίνει όταν τα εντομοκτόνα που χρησιμοποιούνται για την καταπολέμηση δεν είναι φιλικά προς τα ωφέλημα έντομα. Οι εγκερκιμένες δραστικές ουσίες για την αντιμετώπιση του λύγκου στην Ελλάδα είναι οι: deltamethrin, tau-fluvalinate και πρόσφατα και η sulfoxaflor. Η τελευταία είναι νέα χημική ομάδα των sulfoxamines (σουλφοξιμίνες) με διαφορετικό τρόπο δράσης από τα μέχρι τώρα γνωστά εντομοκτόνα.

Η έγκαιρη διάγνωση και η κατάλληλη αντιμετώπιση με το σωστό σκεύασμα, μπορούν να εξασφαλίσουν σε μεγάλο βαθμό την παραγωγή τόσο από την προσβολή του λύγκου, αλλά και από τα παράπλευρα προβλήματα που μπορεί αυτός να δημιουργήσει.

 

Θοδωρής Χριστοδούλου

M.Sc. Agronomist

Καταπολέμηση της Αφίδας του Βαμβακιού

αφιδα, βαμβακι, εντομοκτονα

Η αύξηση της θερμοκρασίας των τελευταίων ημερών και η ταυτόχρονη εναλλαγή του καιρού από βροχή σε ηλιοφάνεια, έχει οδηγήσει σε μεγάλη αύξηση των εντομολογικών ασθενειών του βαμβακιού με βασικό πρόβλημα, την αφίδα.

Έτσι σε πάρα πολλές περιπτώσεις κρίνεται απαραίτητος ένας ψεκασμός με ένα καλό εντομοκτόνο, το οποίο όμως θα πρέπει να είναι φιλικό ως προς τα ωφέλιμα έντομα ώστε να μην ευνοήσουμε την εμφάνιση τετρανύχων.

Το νέο εντομοκτόνο EVURE 24EW με δράση επαφής και στομάχου στο νευρικό σύστημα των εντόμων της Syngenta πετυχαίνει ακριβώς αυτό. Διαθέτει πολύ καλή αρχική αποτελεσματικότητα και διάρκεια δράσης. Η πλήρης αποτελεσματικότητά του διαπιστώνεται περίπου 3 ημέρες μετά την εφαρμογή και διαρκεί μέχρι 14 ημέρες.
Έχει παράλληλα και ακαρεοκτόνο δράση.

Δοκιμασμένες λύσεις τα τελευταία χρόνια αποτελούν και τα καταξιωμένα σκευάσματα Proteus και Tepeki.

Η πρόταση μας όσων αφορά τα εντομοκτόνα καταπολέμησης της αφίδας είναι:

  • Evure 24 EW  1 λίτρο για ψεκασμό 30 στρεμμάτων  
  • Proteus 170 OD 1 λίτρο για ψεκασμό 30 στρεμμάτων
  • Teppeki® 50WG 500 Γραμμαρίων για ψεκασμό έκτασης 50 στρεμμάτων

Συστήνεται ο συνδυασμός με ένα διαφυλλικό λίπασμα κατάλληλο για την ανάπτυξη και την προστασία από το περιβαλλοντικό στρες. Το MEGAFOL περιέχει αμινοξέα και εκχυλίσματα από φύκη Αscophylum nodosum, που αυξάνουν την φωτοσυνθετική δραστηριότητα των φυτών προκαλώντας ενίσχυση της ανάπτυξης του φυτού. Προστατεύει το φυτό σε καταστάσεις stress, ξηρασία, αλατότητα και ψηλές θερμοκρασίες. 
Δοσολογία 1 έως 1,5 λίτρα σε 500 λίτρα νερό για ψεκασμό 10 στρεμμάτων

Αποφύλλωση: η τελευταία «πινελιά» στην καλλιέργεια του βαμβακιού

Με την χρήση αποφυλλωτικών και ωριμαντικών σκευασμάτων στο βαμβάκι επιδιώκουμε την γρήγορη πτώση των φύλλων της καλλιέργειας ώστε να επιταχύνουμε το άνοιγμα των καρυδιών.

Η παραπάνω διαδικασία είναι πολλές φορές πολύ σημαντική ειδικά σε περιπτώσεις επανασποράς ή αργοπορίας του δεσίματος των καρυδιών όπως για παράδειγμα μετά  από εντομολογικές προσβολές (π.χ Λύγκος). Επιταχύνοντας το άνοιγμα των καρυδιών πετυχαίνουμε γρήγορη συγκομιδή της καλλιέργειας αποφεύγοντας την ποσοτική και ποιοτική υποβάθμιση της παραγωγής από τις πιθανές φθινοπωρινές βροχοπτώσεις.

Το προϊόν που παράγεται είναι ποιοτικότερο, με καλύτερη απόδοση σε ίνα και καλύτερο χρώμα. Επίσης το ποσοστό ξένων υλών που συγκομίζονται μαζί με το προϊόν είναι πολύ μικρότερο αφού τα φύλλα έχουν πέσει. Μετά την αποφύλλωση συγκομίζεται το μεγαλύτερο ποσοστό της παραγωγής στο πρώτο χέρι και η ποσότητα που μένει για το δεύτερο χέρι είναι μικρή. Οι κάψες ανοίγουν στο σύνολό τους αφού πλέον ο αερισμός της φυτείας είναι καλύτερος. Σε κάποιες περιπτώσεις και αν ο καιρός είναι ευνοϊκός, είναι δυνατή η συγκομιδή του συνόλου της παραγωγής σε ένα χέρι, περιορίζοντας έτσι το κόστος συγκομιδής.Η χρήση αποφυλλωτικών είναι υποχρεωτική επέμβαση σε φυτείες που προορίζονται για σποροπαραγωγή.

Τι πρέπει να προσέξουμε κατά την εφαρμογή αποφυλλωτικών – ωριμαντικών:

Βασικός παράγοντας ο καιρός που ακολουθεί μετά την συγκομιδή.

Θα πρέπει οπωσδήποτε τις επόμενες επτά με δέκα μέρες να περιμένουμε καλό καιρό και κυρίως έλλειψη βροχοπτώσεων. Όταν ακολουθούν βροχοπτώσεις μετά την εφαρμογή αποφυλλωτικών ή ωριμαντικών, το αποτέλεσμα δεν είναι το επιθυμητό, λόγω του «καραμελώματος» της ίνας μέσα στην κάψα. Επίσης η εφαρμογή ευνοείται όταν η θερμοκρασία που επικρατεί είναι από 25 βαθμούς κελσίου και άνω κατά τις ημέρες που ακολουθούν τον ψεκασμό. Σε κάθε περίπτωση, όταν αναμένεται βροχή, δεν πρέπει να επεμβαίνουμε και δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι τα φύλλα του βαμβακιού λειτουργούν προστατευτικά στα καρύδια του φυτού από την βροχή και μειώνουν το τίναγμα του στο έδαφος.

Σημαντικό το στάδιο στο οποίο βρίσκεται η καλλιέργεια.

Θα πρέπει η καλλιέργειά μας να βρίσκεται στην κατάλληλη χρονική στιγμή όταν θα κάνουμε την εφαρμογή. Θα πρέπει δηλαδή η καλλιέργεια να βρίσκεται σε στάδιο όπου το 40% των καρυδιών να έχει ανοίξει και το 70% – 80% των υπόλοιπων καρυδιών τουλάχιστον να έχει ωριμάσει. Ο έλεγχος αυτός είναι απλός και θα πρέπει οπωσδήποτε να γίνεται από τον παραγωγό πριν τον ψεκασμό. Ώριμο θεωρείτε ένα καρύδι  όταν δεν είναι δυνατό να κοπεί με μαχαίρι ή απλά είναι τόσο σκληρό ώστε δεν πατιέται με τα δάκτυλα.

Η δοσολογία παίζει κι αυτή τον ρόλο της.

Στην συνέχεια θα πρέπει να ορίσουμε την δοσολογία που θα εφαρμόσουμε. Χαμηλότερες δόσεις χρησιμοποιούμε όταν η εφαρμογή γίνει νωρίς και με καλές θερμοκρασίες, υψηλότερες δόσεις όταν ο καιρός έχει περάσει και οι θερμοκρασίες είναι πιο χαμηλές. Επίσης χρησιμοποιούμε μεγαλύτερες δόσεις όταν η φυτεία είναι εύρωστη με ζωηρή ανάπτυξη και χαμηλότερες σε μια φυτεία η οποία από μόνη της δείχνει να προχωρά προς την ωρίμανση. Όταν το φυτό έχει προχωρήσει αρκετά και τείνει να κλείσει τον κύκλο του, τότε το αποτέλεσμα μπορεί να μην είναι το επιθυμητό. Είναι καλό κατά την στιγμή της εφαρμογής η φυλλωσιά να είναι όσο γίνεται ακόμη πράσινου χρώματος και να μην έχει προχωρήσει το γνωστό «ρόδισμα» το οποίο δείχνει πως το φυτό βρίσκεται προς το τέλος του κύκλου του.  

Τα σκευάσματα:

Στην ελληνική αγορά σήμερα δύο είναι οι δραστικές ουσίες που έχουν λάβει έγκριση και χρησιμοποιούνται ως αποφυλλωτικά του βαμβακιού. Είναι το carfentrazone-ethyl (Spotlight 24% EC) και το pyraflyfen-ethyl (Kabuki 2,5% EC).  Υπάρχει επίσης και μια δραστική ουσία το ethephon (Ethrel και γενόσημα) που χρησιμοποιείται ως ρυθμιστής ανάπτυξης και η οποία δρα ελευθερώνοντας αιθυλένιο μέσα στην φυτεία επιταχύνοντας έτσι την ωρίμαση των καρυδιών.

Όταν ο στόχος είναι κυρίως η επιτάχυνση της ωρίμανσης της φυτείας μας μέσω της μείωση της φυλλικής επιφάνειας τότε χρησιμοποιούμε τα αποφυλλωτικά. Όταν ο στόχος είναι κυρίως το άνοιγμα των καρυδιών και η φυτεία παρουσιάζει λιγότερο ζωηρή ή φτωχή φυλλωσιά, τότε μπορούμε να στραφούμε προς το ethrel.  Στις περισσότερες περιπτώσεις το ποιο σωστό είναι να χρησιμοποιείται συνδυασμός του ethrel με ένα από τα δύο αποφυλλωτικά στην κατάλληλη αναλογία, για το καλύτερο αποτέλεσμα. Υπενθυμίζουμε ότι απαγορεύεται όμως η χρήση του Ethrel σε χωράφια που προορίζονται για σποροπαραγωγή.

Συμβουλευόμαστε πάντα τους τοπικούς γεωπόνους ώστε να παίρνουμε πάντα την σωστή απόφαση για την χρήση των αποφυλλωτικών και τηρούμε πάντα τις οδηγίες που αναγράφονται στις ετικέτες των σκευασμάτων.   

Θοδωρής Χριστοδούλου

 M.Sc. Γεωπόνος

Αποφύλλωση Βαμβακιού

Με την χρήση αποφυλλωτικών και ωριμαντικών σκευασμάτων στο βαμβάκι επιδιώκουμε την γρήγορη πτώση των φύλλων της καλλιέργειας ώστε να επιταχύνουμε το άνοιγμα των καρυδιών. Η παραπάνω διαδικασία είναι πολλές φορές πολύ σημαντική ειδικά σε περιπτώσεις επανασποράς ή αργοπορίας του δεσίματος των καρυδιών όπως για παράδειγμα μετά  από εντομολογικές προσβολές. Επιταχύνοντας το άνοιγμα των καρυδιών πετυχαίνουμε γρήγορη συγκομιδή της καλλιέργειας αποφεύγοντας την ποσοτική και ποιοτική υποβάθμιση της παραγωγής.

Τι πρέπει να προσέξουμε κατά την εφαρμογή αποφυλλωτικών – ωριμαντικών:

Κατ’ αρχάς θα πρέπει οπωσδήποτε τις επόμενες επτά με δέκα μέρες να περιμένουμε καλό καιρό και κυρίως έλλειψη βροχοπτώσεων. Όταν ακολουθούν βροχοπτώσεις μετά την εφαρμογή, το αποτέλεσμα δεν είναι το επιθυμητό, λόγω του «καραμελώματος» της ίνας μέσα στην κάψα. Επίσης πολύ ευνοϊκός παράγοντας θεωρείται όταν η θερμοκρασία που επικρατεί είναι από 25 βαθμούς κελσίου και άνω κατά τις ημέρες που ακολουθούν την εφαρμογή. Σε κάθε περίπτωση, όταν αναμένεται βροχή, δεν πρέπει να επεμβαίνουμε.

Επίσης θα πρέπει να επιλέξουμε την κατάλληλη χρονική στιγμή που θα κάνουμε την εφαρμογή. Θα πρέπει η καλλιέργεια να βρίσκεται σε στάδιο όπου το 40% των καρυδιών να έχει ανοίξει και το 70% των καρυδιών τουλάχιστον να έχει ωριμάσει. Να μην είναι δηλαδή δυνατό να κοπεί με μαχαίρι το καρύδι ή απλά να μην πατιέται με τα δάκτυλα.

Στην συνέχεια θα πρέπει να ορίσουμε την δοσολογία που θα εφαρμόσουμε. Χαμηλότερες δόσεις χρησιμοποιούμε όταν η εφαρμογή γίνει νωρίς και με καλές θερμοκρασίες, υψηλότερες δόσεις όταν ο καιρός έχει περάσει και οι θερμοκρασίες είναι πιο χαμηλές. Επίσης χρησιμοποιούμε μεγαλύτερες δόσεις όταν η φυτεία είναι εύρωστη με ζωηρή ανάπτυξη και χαμηλότερες σε μια φυτεία η οποία από μόνη της δείχνει να προχωρά προς την ωρίμανση.

Βρείτε το αποφυλλωτικό  Kabuki και τα ωριμαντικά Ethrel, Prep (Ethephon) εδώ :

Κατόπιν θα πρέπει να επιλέξουμε το σκεύασμα που θα χρησιμοποιήσουμε ή τον συνδυασμό των σκευασμάτων ώστε να πετύχουμε το επιθυμητό αποτέλεσμα. Στην Ελλάδα κυκλοφορούν δύο αποφυλλωτικά σκευάσματα και ένα ωριμαντικό. Είναι τα carfentrazone-ethyl (Spotlight 24% EC) και pyraflyfen-ethyl (Kabuki 2,5% EC) και το ωριμαντικό ethephon 48 SL (με διάφορα εμπορικά ονόματα). Το καλύτερο αποτέλεσμα έρχεται από τον συνδυασμό αποφυλλωτικού – ωριμαντικού στις δόσεις που αναφέρονται στις ετικέτες των σκευασμάτων. Μόνο στις περιπτώσεις σποροπαραγωγής δεν επιτρέπετε η χρήση ωριμαντικών οπότε σε αυτές τις περιπτώσεις κάνουμε χρήση μόνο του αποφυλλωτικού.

Τέλος, φέτος παρατηρούνται πολλές περιπτώσεις όψιμης φυτείας λόγω επανασποράς ή λόγω πρώιμης προσβολής από λύγκο ή/και από πράσινο σκουλήκι. Σε αυτήν την περίπτωση κάνουμε χρήση μόνο ωριμαντικού ακόμη κι αν δεν έχουμε κατάλληλο ποσοστό ανοιγμένων και ώριμων καρυδιών, με χαμηλή δοσολογία ώστε να προκαλέσουμε την έναρξη της ωρίμανσης και επαναλαμβάνουμε εφόσον χρειαστεί αργότερα με μία δεύτερη εφαρμογή.

Θοδωρής Χριστοδούλου

Msc Γεωπόνος